قلعهٔ گبری قلعه‌ای تاریخی در جنوب شرقی شهرری است که اکنون جز دیوار بلند گلی و دو برج ویران از آن مانده به همین شوند گروه کنکاش بهدینان در نخستین نشست خود می‌خواهد وضعیت این قلعه تاریخی را بررسی کند.
نخست کمی درباره این قلعه زیبا و باشکوه آگاهی کسب کنیم که این نوشته پایین برگرفته از ویکی‌پدیا، همشهری آنلاین و تارنمای ویلایار است.
این قلعه تاریخی معماری زیبا و خاصی دارد که نظیر آن را در شهر و روستاهای امروزی نمی‌توان دید. خشت و گل دیوارهای قلعه چنان قطور و پرهیبت روی‌هم انباشته‌شده که به قلعه خشتی شکل و شمایل دژی سنگی را بخشیده‌اند. درجاهایی که باد و باران ملات دیوار را فروریخته حفره‌های غار مانندی به وجود آمده است. گذر زمان و فرسایش خاک برج و باروهای قلعه را فروریخته، اما همان جلال و جبروت دیوارهای بلند خشتی و گلی این بنای دوهزارساله هم برای آبادی و رونق گردشگری یک شهر کفایت می‌کند و شاید اگر در محلی جز جنوب تهران قرار داشت، پای گردشگران بسیاری به آن مکان باز می‌شد.
در بالا گفته شد که قلعه گبری ازجمله بناهای قدیمی است که قدمت آن به ۲۰۰۰ سال پیش می‌رسد، در آغاز این مکان برای حفظ جان و مال ساکنان اطراف قلعه از حملات دشمنان ساخته شد و پس‌ازآن نیز به مکانی برای اسکان سربازان ساسانی تبدیل گشت.
این قلعه که مساحتی در حدود ۳۰۰۰ مترمربع دارد در دورهٔ ساسانیان ساخته‌شده است. پیش از انقلاب، از این قلعه به‌عنوان کارخانه باروت‌سازی استفاده می‌شد و پس از مرگ صاحب آن، این قلعه در اختیار آستان عبدالعظیم حسنی قرار گرفت.
ازآنجاکه فضای داخلی قلعه از اهمیت چندانی برخوردار نیست و به جهت مرتفع بودن دیوارها و قرار گرفتن این قلعه بر روی تپه، اکنون از آن به‌عنوان انبار استفاده می‌شود.
مرداویج زیاری، قهرمان ملی و بنیانگذار دودمان زیاری (مرگ ۳۱۳ خورشیدی)، در این مکان دفن شده است.
معماری:
قلعه گبری شهرری چهار برج در اطراف خود داشته که اکنون تخریب‌شده‌اند و فقط دو برج از آن‌ها باقی‌مانده است. از این برج‌ها با ارتفاع ۱۷ متر برای دیده‌بانی استفاده می‌شده است. باستان شناسان به این نتیجه رسیده‌اند که ۸۰۰ اتاق و باروهایی با اتاق‌های پی‌درپی، عضوی از این بنا بوده‌اند که امروزه هیچ اثری از آن‌ها نیست. در ورودی قلعه یک درب آهنی قرار دارد و یک نگهبان که از ورود مردم عادی جلوگیری می‌کند. متأسفانه به دلیل ریزش باران و تجمع افراد بی‌خانمان در این مکان، قسمت‌های مختلف آن تخریب‌شده و دود آتش آن را سیاه کرده است؛ اما اداره میراث فرهنگی با نورپردازی‌های زیبا باعث شده کمی از ناکامی‌های این بنا کاسته شود.
بهترین زمان بازدید از قلعه گبری شهرری اوایل سال یعنی فصل بهار و تابستان است و این قلعه در فاصله بالایی از زمین قرارگرفته و یک زمین وسیع در اطراف آن وجود دارد.
نکته مهمی که برای سفر به شهرری و بازدید از قلعه گبری شهرری باید در نظر بگیرید این است که در؛ بنابراین در فصل زمستان بازدید از آن مشکل است. مسیر دسترسی به قلعه نسبتاً مشکل است، بنابراین به افراد سالمند و کودکان توصیه می‌شود برای بازدید از این مکان اقدام نکنند.
«گروه کنکاش بهدینان» تصمیم دارد در نخستین نشست خود به کنکاش درباره این قلعه بپردازد.
در آگاهی‌رسانی‌ای گروه آمده است: شاید امروز، جامعه زرتشتی بیش از هر زمان دیگری به هم‌اندیشی و رایزنی برای حل مشکلات و برنامه‌ریزی برای آینده‌ای روشن نیاز داشته باشد. «گروه کنکاش بهدینان» که پیش‌تر با همین دغدغه و هدف شکل‌گرفته بود، مدتی به دلیل ناپایداری‌های فضای مجازی کم‌رنگ ظاهر شد، اما اکنون بااحساس ضرورت و نیازی که مطرح شد، بر آن شدیم تا دوباره بررسی مسایل جامعه را با جدیتی بیشتر و البته حضور حداکثری همکیشان در برنامه کاری خود قرار دهیم.
این کنکاش در نخستین گام، به «بررسی وضعیت قلعه گبری واقع در شهرری» خواهد پرداخت. این گروه واتساپی از علاقه‌مندان و همکیشان دغدغه‌مندی که هنوز عضو گروه نیستند، خواست برای همراهی با این گروه با «خسرو بهدین» به شماره: 09334932673 تماس بگیرند.
عکس شاخص را هوش مصنوعی از دوران شکوه این قلعه ساخته است و واقعی نیست.
