در روز یکشنبه دوم اوت ۲۰۲۶، یکی از رویدادهای مهم تاریخ معاصر جامعه زرتشتیان کانادا در شهر اوکویل، انتاریو رقم خورد؛ آتشکده جدید بنیاد جامعه زرتشتیان انتاریو، ثمره دو دهه کوشش و همبستگی، در آیینی رسمی گشایش یافت.
این آیین در زمین‌های بنیاد جامعه زرتشتیان انتاریو (OZCF) در نشانی ۱۱۸۷ خیابان برنهام‌ثورپ شرقی در اوکویل برگزار شد و برنامه با برگزاری آیین جَشَن‌خوانی آغاز شد و سپس سخنرانی و ناهار در برنامه قرار داشت. مراسم از سوی جامعه زرتشتیان انتاریو و فدراسیون انجمن‌های زرتشتی آمریکای شمالی (FEZANA) نیز اعلام‌شده بود.
آغاز راه؛ سال ۲۰۰۲
برای درک اهمیت این آتشکده باید به بیش از دو دهه پیش بازگردیم. بنیاد جامعه زرتشتیان انتاریو در سال ۲۰۰۲ تأسیس شد. این بنیاد در سال‌های نخست فعالیت خود، برنامه‌ای بلندمدت برای ایجاد مرکزی پایدار برای جامعه زرتشتیان منطقه تورنتو و دیگر زرتشتیان آمریکای شمالی دنبال کرد.
در سال ۲۰۰۵، بنیاد توانست یک قطعه زمین به مساحت حدود ۱۰ acre در اوکویل خریداری کند؛ زمینی که بعدها به پایگاه اصلی فعالیت‌های جامعه زرتشتیان انتاریو تبدیل شد. گزارشی که در نشریه FEZANA در سال ۲۰۱۰ منتشرشده، نشان می‌دهد که برای خرید این زمین وام ۴۵۰ هزار دلاری دریافت شده بود و جامعه طی چند سال بخش بزرگی از این بدهی را پرداخت کرده بود.
این موضوع نشان می‌دهد که آتشکده امروز، نتیجه یک تصمیم کوتاه‌مدت نیست؛ بلکه حاصل برنامه‌ریزی، کمک مالی، فعالیت داوطلبانه و مشارکت چندین نسل از هموندان جامعه زرتشتیان انتاریو است.
از مرکز اجتماعی تا جایگاه نیایش
OZCF از همان آغاز تنها به دنبال ساخت یک ساختمان برای برگزاری مراسم نبود. در چشم‌انداز رسمی بنیاد آمده است که این مرکز باید مکانی برای حفظ فرهنگ و میراث زرتشتی، آموزش نسل‌های آینده و معرفی آیین زرتشتی باشد و بتواند در درازمدت به جامعه خدمت کند.
در سال‌های بعد، بخش‌هایی از مجموعه به‌تدریج شکل گرفت. در سال ۲۰۰۷ اعضای بنیاد تصمیم گرفتند کارگاه موجود در زمین را به یک سالن اجتماعات تبدیل کنند.
گزارش FEZANA در سال ۲۰۰۹ از پیشرفت این پروژه و مشارکت اعضای جامعه در ساخت و توسعه مرکز خبر داده است؛ اما آرزوی بزرگ‌تر همچنان ساخت یک جایگاه نیایش و آتشکده بود.
پروژه آتشکده
در اسناد رسمی OZCF، هدف پروژه «Place of Worship» ساخت یک جایگاه نیایش سپندینه (:تقدیس شده) برای زرتشتیان آمریکای شمالی و دیگر زرتشتیان جهان در زمین‌های اوکویل عنوان‌شده است.
در سال ۲۰۱۶ اعلام شد که پروژه آتشکده وارد مرحله جدی اجراشده و با پشتیبانی اعضا و جامعه، روند ساخت آن دنبال می‌شود. بنیاد برای این پروژه، از اعضا و دوستداران جامعه درخواست مشارکت مالی کرده بود و اسناد مربوط به کمک‌ها و تعهدهای مالی نیز در اختیار آنان قرار گرفت.
بنابراین فاصله زمانی میان آغاز ایده و گشایش نهایی، نشان‌دهنده پروژه‌ای بزرگ و چندمرحله‌ای است که سال‌ها به طول انجامیده است.
۲۸ موبد در آیین گشایش
در مراسم گشایش آتشکده، ۲۸ موبد از کانادا حضور داشتند و آیین رسمی گشایش را همراهی کردند. گزارش منتشرشده درباره این مراسم، تاریخ ۲ اوت ۲۰۲۶ را به‌عنوان روز گشایش ثبت کرده است. حضور شمار زیادی از موبدان در چنین مراسمی، اهمیت دینی این رویداد را نشان می‌دهد؛ زیرا آتشکده صرفاً یک مرکز اجتماعی نیست، بلکه جایگاهی برای نیایش و برگزاری آیین‌های دینی جامعه زرتشتی است.
اهمیت این مکان اکنون بیش از یک نماد معماری است. برای جامعه‌ای که هزاران کیلومتر دور از ایران و سرزمین‌های تاریخی زرتشتیان زندگی می‌کند، داشتن یک جایگاه نیایش پایدار می‌تواند به حفظ پیوند میان دین، فرهنگ، خانواده و نسل‌های آینده کمک کند.
آتشکده‌ای برای امروز و فردا
در صفحه رسمی پروژه، OZCF تأکید کرده است که این جایگاه نیایش برای پایداری زرتشتیان در آمریکای شمالی اهمیت دارد و با مشارکت جامعه زرتشتی ساخته‌شده است.
امروز این آتشکده در کنار دیگر امکانات OZCF قرارگرفته و فعالیت‌های دینی جامعه نیز در آن انجام می‌شود. برای نمونه، در امرداد ۱۴۰۵ خورشیدی، برنامه‌های مُقتاد در همین آتشکده برگزارشده و برنامه‌های سَتوم، آفرینگان و فروردین‌یش نیز در جدول آیینی بنیاد ثبت شده است.
از این دیدگاه، گشایش دوم اوت ۲۰۲۶ پایان یک پروژه نیست؛ بلکه آغاز مرحله‌ای تازه در زندگی دینی و فرهنگی جامعه زرتشتیان انتاریو است.
میراثی که باهم ساخته شد
داستان آتشکده اوکویل را نمی‌توان تنها به نام یک فرد یا یک هیات‌مدیره نسبت داد. این بنا حاصل سال‌ها کار داوطلبانه، کمک‌های مالی، تلاش هیات‌های مدیره، همکاری موبدان و مشارکت خانواده‌های زرتشتی است؛ همان ویژگی‌ای که در گزارش‌های قدیمی FEZANA نیز درباره فعالیت OZCF برجسته شده بود.
از تأسیس بنیاد در سال ۲۰۰۲، خرید زمین در سال ۲۰۰۵، توسعه مرکز اجتماعی، آغاز جدی پروژه جایگاه نیایش در دهه ۲۰۱۰ و سرانجام گشایش آتشکده در سال ۲۰۲۶، بیش از دو دهه تلاش جامعه را پشت سرخود دارد.
از همین رو می‌توان آتشکده اوکویل را نه‌فقط یک ساختمان، بلکه یادگار همبستگی یک جامعه مهاجر و سرمایه‌ای فرهنگی برای نسل‌های آینده دانست.
جامعه‌ای که توانسته است در سرزمینی دور از ایران، در کنار زندگی مدرن و جامعه چند فرهنگی کانادا، جایگاهی برای نیایش، آموزش، گردهمایی و انتقال میراث زرتشتی ایجاد کند.
گشایش این آتشکده، فصل تازه‌ای در تاریخ جامعه زرتشتیان کانادا است؛ فصلی که نشان می‌دهد میراث زرتشتی تنها درگذشته زنده نیست، بلکه در سرزمین‌های تازه نیز می‌تواند ریشه بدواند و به نسل‌های آینده برسد.
بر گفته از https://t.me/newswz
